Blindvermogen, ook reactief vermogen genoemd, is het deel van het elektrische vermogen in een wisselstroomsysteem dat heen en weer beweegt tussen bron en belasting zonder netto nuttige arbeid te verrichten. Het wordt uitgedrukt in var (volt-ampere reactief). Blindvermogen ontstaat doordat spanning en stroom niet gelijk oplopen bij belastingen met spoelen (inductief) of condensatoren (capacitief).
Werkelijk, schijnbaar en blindvermogen
In een wisselstroomsysteem bestaat de totale belasting uit drie samenhangende grootheden. Het werkelijke vermogen (in watt) verricht de nuttige arbeid, het schijnbaar vermogen (in VA of kVA) is het product van spanning en stroom, en het blindvermogen (in var) is het deel dat pendelt zonder te worden verbruikt. Deze drie verhouden zich als de zijden van een rechthoekige driehoek, waarbij de arbeidsfactor (cos phi) aangeeft welk deel van het schijnbaar vermogen daadwerkelijk werk levert.
Waarom blindvermogen ertoe doet
Hoewel blindvermogen geen energie verbruikt, belast het wel de omvormer, de bekabeling en het net, omdat de bijbehorende stroom fysiek moet worden getransporteerd. Een hoog blindvermogen betekent extra stroom en dus extra verliezen. Netbeheerders stellen daarom eisen aan de arbeidsfactor van installaties en kunnen bij grootverbruikers blindvermogen apart in rekening brengen.
Blindvermogen bij thuisbatterijen
Moderne omvormers van thuisbatterijen kunnen blindvermogen actief leveren of opnemen om de netspanning te ondersteunen. Deze functie helpt bij het stabiliseren van het net en kan bijdragen aan fasebalancering. In gebieden met netcongestie wordt deze regeltaak steeds belangrijker, omdat een goed beheerd blindvermogen de belasting van het lokale net vermindert. Voor een woning met een thuisbatterij verloopt dit doorgaans automatisch, volgens de eisen die de netbeheerder aan de omvormer stelt.
Veelgestelde vragen
Wat is blindvermogen?
Blindvermogen of reactief vermogen is het deel van het wisselstroomvermogen dat heen en weer pendelt tussen bron en belasting zonder netto nuttige arbeid te verrichten. Het wordt uitgedrukt in var (volt-ampere reactief).
Verbruikt blindvermogen energie?
Blindvermogen verbruikt zelf geen energie, maar de bijbehorende stroom belast wel de omvormer, bekabeling en het net en veroorzaakt extra verliezen. Daarom stellen netbeheerders eisen aan de arbeidsfactor van installaties.
