Inschakelstroom (Engels: inrush current) is de kortstondige, sterk verhoogde stroom die door een apparaat wordt getrokken op het moment van inschakelen, vlak voordat de stroom naar zijn normale waarde zakt. Deze piek kan een veelvoud zijn van de nominale bedrijfsstroom en duurt doorgaans slechts milliseconden tot enkele tienden van seconden.
Waarom inschakelstroom ontstaat
Bij het inschakelen zijn condensatoren nog leeg en spoelen of motoren nog in rust. Lege condensatoren gedragen zich even als een kortsluiting en trekken een grote laadstroom; motoren en transformatoren vragen bij het opstarten extra stroom om het magnetisch veld op te bouwen. Zodra die aanloopfase voorbij is, valt de stroom terug naar het normale niveau. De piek wordt uitgedrukt in ampère en kan bij grote belastingen tientallen keren de nominale stroom bedragen.
Inschakelstroom en thuisbatterijen
Een omvormer of thuisbatterij moet twee kanten van inschakelstroom aankunnen. Enerzijds heeft het apparaat zelf een inschakelstroom bij het opstarten. Anderzijds moet een batterij in back-upmodus in staat zijn de inschakelstroom te leveren van apparaten die op dat moment starten, zoals een koelkastcompressor of pomp. Kan de omvormer die piek niet leveren, dan start het apparaat niet of schakelt de omvormer beveiligend uit.
Beveiliging en inschakelstroom
Zekeringen en automaten moeten zo gekozen zijn dat ze de normale inschakelstroom niet als fout zien. Een hoofdschakelaar en automaten hebben daarom een karakteristiek die kortstondige piekstromen tolereert maar bij aanhoudende overstroom wel uitschakelt. Zo blijft de installatie beschermd zonder onnodig af te slaan bij elke inschakeling.
Kenmerken van inschakelstroom
- Kortstondige piek bij het inschakelen van een apparaat.
- Kan een veelvoud van de nominale stroom bedragen.
- Veroorzaakt door lege condensatoren, motoren en transformatoren.
- Bepalend voor de dimensionering van omvormers, zekeringen en back-upvermogen.
Inschakelstroom is dus een belangrijke factor bij het kiezen van een thuisbatterij die zware apparaten betrouwbaar moet kunnen opstarten.
Veelgestelde vragen
Hoe groot is de inschakelstroom van apparaten?
Dat verschilt sterk per apparaat. Motoren en compressoren, zoals in koelkasten en pompen, kunnen bij het starten vijf tot tien keer hun normale stroom trekken; sommige apparaten met grote condensatoren nog meer, gedurende milliseconden.
Waarom is inschakelstroom belangrijk bij een thuisbatterij?
In back-upmodus moet de omvormer de startpiek van aangesloten apparaten kunnen leveren. Is het piekvermogen te laag, dan starten zware apparaten zoals een koelkastcompressor niet of slaat de omvormer beveiligend af.
