De EPEX day-ahead prijs is de groothandelsprijs voor elektriciteit die per uur wordt vastgesteld op de Europese energiebeurs EPEX SPOT (European Power Exchange), telkens één dag vóór levering. Elke dag rond het middaguur veilt de beurs de 24 uurtarieven voor de volgende dag, gebaseerd op vraag en aanbod. Deze prijzen vormen de basis van een dynamisch energiecontract: je betaalt het werkelijke uurtarief, aangevuld met een opslag van je leverancier, energiebelasting en btw.
Hoe de day-ahead veiling werkt
Op de day-ahead markt dienen producenten en leveranciers vóór de sluitingstijd (rond 12:00 uur) hun bied- en verkooporders in voor elk uur van de volgende dag. De beurs bepaalt vervolgens per uur één marktprijs: het punt waar aanbod en vraag elkaar kruisen. Dit heet marginale prijsvorming volgens de merit order — de goedkoopste bronnen (zon, wind, kernenergie) komen eerst aan bod, duurdere gascentrales pas als de vraag hoog is. Daardoor is stroom goedkoop wanneer er veel duurzame opwek en weinig vraag is, en duur op piekmomenten in de ochtend en avond.
De prijzen fluctueren fors. In 2025 schommelde de day-ahead prijs in Nederland tussen circa −€0,08 en €0,62 per kWh (kale beursprijs, exclusief belastingen). Negatieve prijzen komen voor bij een overschot aan zon- en windstroom: dan word je in feite betaald om stroom te verbruiken.
Wat de day-ahead prijs betekent voor je thuisbatterij
De uurlijkse prijsverschillen maken de day-ahead markt bij uitstek geschikt voor een thuisbatterij met slimme sturing. Omdat de 24 tarieven al de dag ervoor bekend zijn, kan het energiemanagementsysteem plannen: opladen in de goedkope of negatieve uren en ontladen wanneer de prijs hoog is. Dit principe heet load shifting en het is de kern van het rendement van een batterij op een dynamisch energiecontract.
Hoe groter het verschil tussen het laagste en hoogste uurtarief (de spread), hoe meer een cyclus laden en ontladen oplevert. Slimme algoritmes koppelen de day-ahead prijzen aan een verbruiksvoorspelling om de gunstigste momenten te kiezen, vergelijkbaar met tariefstructuren op basis van time-of-use. Let wel op de bijkomende kosten: bovenop de kale EPEX-prijs komen energiebelasting (in 2026 circa €0,11 per kWh voor stroom), btw en de leveranciersopslag, plus mogelijke terugleverkosten.
Wil je weten hoeveel een thuisbatterij in jouw situatie kan besparen op de day-ahead markt? Vraag een vrijblijvend adviesgesprek aan; we rekenen graag met je actuele verbruik en contract mee.
Veelgestelde vragen
Wanneer worden de EPEX day-ahead prijzen bekend?
De prijzen voor alle 24 uren van de volgende dag worden dagelijks rond 12:00 uur (het middaguur) bekendgemaakt na de veiling op EPEX SPOT. Vanaf dat moment kan een slim energiemanagementsysteem de laad- en ontlaadmomenten voor de komende dag inplannen.
Kan de day-ahead prijs echt negatief worden?
Ja. Bij een groot overschot aan zon- en windstroom en lage vraag kan de kale beursprijs onder nul zakken. In 2025 daalde de Nederlandse day-ahead prijs tot ongeveer −€0,08 per kWh. Met een thuisbatterij kun je juist dan opladen om die goedkope of gratis stroom later te gebruiken.
Betaal ik als consument precies de EPEX day-ahead prijs?
Niet helemaal. Met een dynamisch contract betaal je het EPEX-uurtarief als basis, maar daar komen nog de leveranciersopslag, energiebelasting (in 2026 circa €0,11 per kWh) en btw bovenop. Het verschil tussen goedkope en dure uren blijft echter volledig doorwerken in je rekening, wat slim sturen met een batterij lonend maakt.
